Na grzybach łatwo zgubić drogę. Ten leśny słupek może pomóc

Koszyk jest pełny, ale nagle nie wiadomo, w którą stronę wrócić do samochodu. W lesie taki scenariusz może wydarzyć się szybciej, niż się wydaje, zwłaszcza gdy wzrok przez długi czas szuka grzybów w ściółce. W okolicach Grudziądza i innych kompleksach leśnych pomocne mogą okazać się numery umieszczone na słupkach oddziałowych. Wystarczy wiedzieć, jak wykorzystać je razem z mapą lub telefonem.

Podczas grzybobrania kierunek łatwo schodzi na dalszy plan. Poszukiwanie kolejnego borowika, podgrzybka czy koźlarza prowadzi między krzewami, młodnikami i podmokłymi fragmentami terenu. Człowiek zmienia trasę wiele razy, a podobne drzewostany mogą sprawić, że miejsce rozpoczęcia spaceru przestaje być oczywiste.

Nie oznacza to jednak, że las jest pozbawiony punktów orientacyjnych. Przecinają go drogi, dukty, linie oddziałowe i cieki wodne. Na mapach leśnych zaznaczono także podział na ponumerowane oddziały, a te same numery znajdują się na słupkach ustawionych w terenie.

• Przygotowanie do grzybobrania zaczyna się przed wyjazdem
• Parking, drogi i słupki oddziałowe pomagają ustalić położenie
• Zatrzymanie i mapa są lepsze niż marsz na oślep

Przygotowanie do grzybobrania zaczyna się przed wyjazdem

Przed wejściem do lasu warto sprawdzić mapę i warunki panujące na wybranym obszarze. Pomocne są Bank Danych o Lasach oraz aplikacja mobilna mBDL przygotowana na zlecenie Lasów Państwowych. Umożliwiają korzystanie z map leśnych, lokalizacji GPS, zapisywanie punktów i rejestrowanie przebytej trasy.

Po wcześniejszym pobraniu danych aplikacja może działać także bez połączenia z internetem. To istotne, ponieważ w części kompleksów leśnych zasięg telefonu bywa ograniczony. Przy planowaniu pobytu w lasach województwa kujawsko-pomorskiego można również skorzystać z aplikacji „Lasy Kujaw i Pomorza”, działającej na terenie Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Toruniu.

Przed wyjazdem dobrze:

– sprawdzić prognozę pogody i komunikaty właściwego nadleśnictwa,

– upewnić się, czy na danym terenie nie obowiązuje okresowy zakaz wstępu,

– poinformować bliską osobę o miejscu wyjazdu i planowanej godzinie powrotu,

– naładować telefon oraz zabrać powerbank,

– spakować wodę, niewielki zapas jedzenia i podstawową apteczkę,

– dobrać ubranie i obuwie do pogody oraz warunków terenowych,

– zabrać środek odstraszający kleszcze i komary,

– w razie dłuższego pobytu mieć przy sobie latarkę lub czołówkę.

Jesienią dzień szybko się skraca. Nawet dobrze znany las po zmroku może wyglądać inaczej, dlatego planowany czas powrotu powinien uwzględniać zapas przed zapadnięciem ciemności.

Parking, drogi i słupki oddziałowe pomagają ustalić położenie

Jeszcze przed odejściem od samochodu warto zapisać jego lokalizację w telefonie. Przydatne będzie także zdjęcie tablicy, nazwy parkingu, numeru drogi albo innego charakterystycznego oznaczenia. Dzięki temu łatwiej odtworzyć punkt startu, gdy podczas spaceru zmieni się trasa.

Samochód najlepiej zostawić na wyznaczonym parkingu lub miejscu postoju pojazdów. Przepisy dopuszczają ruch pojazdów silnikowych po drogach publicznych w lesie, a na drogę leśną można wjechać tylko wtedy, gdy została oznakowana jako udostępniona do ruchu. Brak szlabanu nie oznacza zgody na przejazd.

Nieprawidłowo zaparkowany samochód może dodatkowo utrudnić przejazd pojazdom ratowniczym. To powód, by nie zostawiać auta przypadkowo w głębi lasu, nawet jeśli takie miejsce wydaje się wygodne.

Podczas marszu warto co jakiś czas podnieść wzrok i zapamiętać:

– skrzyżowania dróg,

– przebieg szerszych dróg i duktów,

– linie energetyczne,

– cieki i zbiorniki wodne,

– charakterystyczne fragmenty terenu,

– tablice informacyjne,

– oznakowane szlaki,

– numery oddziałów leśnych.

Szczególnie przydatne mogą być słupki oddziałowe. Najczęściej są betonowe, kamienne albo drewniane i stoją przy granicach leśnych oddziałów. Umieszczone na nich liczby odpowiadają numerom sąsiadujących fragmentów lasu. Jeśli taki słupek zostanie sfotografowany, numer można później porównać z mapą.

Nie trzeba znać zasad leśnej kartografii. Informacja o numerze oddziału, nazwie nadleśnictwa lub pobliskiej drodze może znacznie zawęzić obszar, w którym trzeba szukać zagubionej osoby. To także dane znacznie bardziej przydatne dla służb niż ogólne wskazanie, że ktoś znajduje się „gdzieś w lesie”.

Zatrzymanie i mapa są lepsze niż marsz na oślep

Po utracie orientacji pierwszym krokiem powinno być zatrzymanie się. Nerwowe zmienianie kierunku, powrót po własnych śladach i szybki marsz mogą doprowadzić do jeszcze większego oddalenia od znanego punktu.

W takiej sytuacji należy:

1. Sprawdzić telefon i spróbować ustalić pozycję GPS.
2. Przypomnieć sobie ostatnie miejsce, którego położenie było pewne, na przykład parking, skrzyżowanie, jezioro, drogę albo linię energetyczną.
3. Poszukać drogi, linii oddziałowej, słupka z numerem lub innego elementu podziału lasu.
4. Jeśli mapa pozwala wybrać dalszy marsz, obrać jeden świadomy kierunek prowadzący do rozpoznawalnego punktu.
5. Oszczędzać baterię telefonu, ograniczając niepotrzebne aplikacje i rozmowy.

Numer 112 należy wybrać, gdy nie można samodzielnie określić położenia, zapada zmrok, gwałtownie pogarsza się pogoda, doszło do urazu albo zagrożone jest zdrowie lub życie. Pomocy trzeba również wezwać, gdy zaginęło dziecko, senior lub osoba mająca problemy zdrowotne.

Podczas rozmowy z numerem alarmowym warto przekazać:

– współrzędne GPS,

– numer oddziału odczytany ze słupka,

– nazwę nadleśnictwa lub leśnictwa,

– nazwę parkingu albo miejsca postoju,

– nazwę pobliskiej miejscowości, jeziora lub rzeki,

– numer drogi,

– nazwę szlaku,

– informacje z pobliskiej tablicy,

– opis charakterystycznych obiektów w terenie.

Przy grzybobraniu w grupie przed wejściem do lasu dobrze ustalić obszar spaceru, godzinę powrotu, miejsce zbiórki i sposób kontaktu po rozdzieleniu. Dotyczy to szczególnie dzieci, seniorów oraz osób z problemami zdrowotnymi. Wołanie może nie wystarczyć, ponieważ w gęstym drzewostanie głos szybko cichnie, a określenie kierunku jego pochodzenia bywa trudne.

Bezpieczeństwo dotyczy także samych zbiorów. Do koszyka powinny trafiać wyłącznie grzyby, których gatunku jesteśmy pewni. Lasy Państwowe przypominają, by nie zbierać bardzo młodych okazów i nie przechowywać grzybów w foliowych reklamówkach. Najlepszy będzie przewiewny koszyk, a przy jakiejkolwiek wątpliwości grzyb powinien zostać w lesie.

Nie należy również niszczyć okazów, których nie zbieramy. Grzyby uczestniczą w rozkładzie materii organicznej, współpracują z korzeniami drzew i są pokarmem dla wielu zwierząt. Udane grzybobranie to nie tylko pełny koszyk, lecz także pewny powrót do samochodu i domu.

na podstawie: Urząd Miejski w Grudziądzu.